Koşinil ve Kaktüs

Koşinil (Cochineal) Böceği ve Karmin

Bilim

03 Aralık 2018 00:23


Koşinil

Bilimsel Adı Dactylopius coccus’tır. Cochineal olarak da bilinir. Kanarya adalarında ve Meksika’da yaşayan bir böcektir. Eklem bacaklıdırlar. Kaktüs bitkisine kene gibi yapışırlar ve hayatlarını kaktüslerin üzerinde asalak olarak geçirirler. Kaktüsler için birer istilacıdırlar. Dişileri ve erkekleri arasında büyük farklılıklar bulunur. Dişilerin ­Karmin içermesi de bu farklılıklardan birisidir. Karminik asit içeren bu maddeler yoğun kırmızı renk içerirler. Kırmızı rengi elde etmek için çok uzun zamandan beridir kullanılmakta. Tarihte Aztek’ler tarafından kırmızı rengi elde etmek için kök boyası olarak kullanılmaya başlanmıştır. Gıda maddelerinin yanı sıra tekstil ve kozmetik sanayisinde de sıklıkla kullanılmaktadır.

koşiniller ve kaktüs

Çok ilginç olan farklılıklardan birisi erkeklerde kanat bulunmasıdır. Dişilerde kanat bulunmaz. Erkek olan türleri daha uzundurlar. Dişilerse daha geniştir. 

Dactylopius coccus dişi ve erkek

Kaktüs gibi bitkilerin üzerinde yaşayan Koşinil’ler bu bitkilerin sapları ile beslenirler. Bazen bu bitkilerin köklerinde de görülür. Kaktüslere zarar verirler ve hatta kaktüsün ölmelerine neden olurlar.

Çoğalma mekanizmaları çok hızlıdır. Yıl boyunca sürekli yumurtlarlar. Yumurtalar o kadar hızlı büyür ki bazen dişilerin karnındayken bile yumurtadan çıktığı görülmüştür.

Dişi Koşinillerin %12 ile %16’sı karminik asitten oluşur. Böcekten elde edilen koyu kırmızı tondaki karminik asite biraz metal iyonları ilave edilerek rengin farklı tonları elde edilebilir. Kalaylı tuzlar parlak bir kırmızıya çevirirken demir veya alkali bileşikler ise mor ve tonlarının elde edilmesini sağlar.  Günümüzde tamamen karmin elde etmek için bu böcekler kaktüslerde yetiştirilmektedir. Çağımızın çoğu tekstil ve kozmetik sanayisi de bu böceğin içinden elde edilen Karmin’i kullanmaktadırlar.  

Karmin Nedir?

 

Karmin, böcek adı veya türü değildir. Karmin; Koşinil asalak böceklerinin dişilerinden veya yumurtalarından elde edilen içerisinde kırmızı renk pigmentlerini barından maddedir. Karminik asit sayesinde oluşur.

Kimyasal formülü C22H20O13

Neden Karmin?

Dünyanın çeşitli bölgelerinde eye-liner, ruj gibi ürünleri renklendirmek  için katkı maddesi olarak Kurşun elementi kullanılmaktaydı. Dünyada saf olarak bulunan kurşun elementi kozmetik ürünleri ile birleştiğinde ortaya her ne kadar hoş renkli ürünler de çıkarsa, içinde bulunan yoğun kurşun özellikle çocuklar olmak üzere kurşun zehirlenmesine neden olmuştur. Böylelikle çeşitli yerlerde kurşun içerikli renklendiriciler yasaklanmış ve Karmin maddesinin önü açılmaya başlanmıştır.

Karmin Zararlı mıdır?

Karmin, gıdalarda ve kozmetikte doğal bir renklendiricidir. Bilimsel araştırmalar ve çalışmalarda herhangi bir sağlık tehdidi bulunmamış ve  kanserojen madde içermediği belirtilmiştir.  Karmin bulunan gıdalarda E120 ibresi bulundurulması zorunludur.

Karmin ve Din

Gıdalarda veya kozmetikte karmin maddesinin kullanılması, bir böcekten edilmesine istinaden net bir sonuç üretmemektedir. İslamiyet’te bu maddeyi tüketmenin “helal” olduğuna dair net bir bilginin bulunmaması Müslümanlar tarafından tedirginliğe neden olmaktadır. Henüz kesinleşmiş bir kanıya varılmamıştır.


etiketler: koşinil böceği, cochineal böceği, karmin, gıda boyası karmin, kozmetik boyası, ruj renklendirici, karmin nedir, karmin zararlı mı?

Emre AKKAYA

Emre AKKAYAYönetici

1992 Ankara doğumlu. Yazılımcı ve amatör astronom. Araştırmayı ve bilgi paylaşmayı sever..

Yorum Yap

E-Posta adresiniz yayınlanmayacaktır.

ya da üye olmadan yorum yap
Gönder

İlginizi çekebilir