Dünya kabuğu

Yer Kabuğunda En Çok Bulunan Elementler

Coğrafya

24 Mart 2019 07:30

 

248

Paylaş:

Elementler maddelerin en yalın ve basit formlarıdır. Elementlerin içerikleri tek tip atomlardan oluşur ve kimyasal yöntemlerle daha basit yapı taşlarına ayrılamazlar. Diğer bütün maddeler bileşikler, alaşımlar ya da karışımlardır. Örneğin Su, Hidrojen ve Oksijen elementlerinin oluşturduğu bir molekül yapıya sahiptir. 

Yer Kabuğu

Dünya'nın dış katmanına ise Yer Kabuğu(Taş Küre) adı verilir. Yer kabuğundaki maddeler de elementler, bileşikler, alaşımlar ve karışımlardan oluşur. 

Yer kabuğundaki maddeleri ele aldığımızda en çok rastlayacağımız elementleri hiç düşündünüz mü? Bu konuda yapılan birçok çalışma olmasına rağmen en geçerli kabul edilenler David Darling ve İsrail Bilim & Teknoloji Merkezinin yaptığı çalışmalardır. Her iki çalışma da yakın sonuçlar vermektedir. 

Yer Kabuğunda En Sık Rastlanılan 10 Element

Oksijen (O) (%46,6)

Açık ara yer kabuğunda en çok bulunan elementtir. Kütle olarak neredeyse yer kabuğunun yarısını oluşturur. Aynı zamanda atmosferin de %21'ini oluşturur. Oksijen Dünya koşullarında oldukça reaktif bir element olduğundan genellikle bileşik halinde bulunur. Örneğin demir ve oksijen tepkimeye girdiğinde demir pası oluşur. Yanma reaksiyonları da maddelerin oksijen ile tepkimesi sonucunda oluşur. Oksijen Kütle olarak insan vücudunda da en fazla bulunan elementtir. Oksijenli solunum yapan tüm canlılar sürekli olarak ihtiyaç duyarlar.

Silicon (Si) (%27,7)

İkinci en yaygın element olan silikon ise yer kabuğunun kütlesinin 1/4'ünden fazlasını oluşturur. Yer kabuğunda en yaygın bulunan birinci ve ikinci elementler aynı zamanda yer kabuğunda en yaygın bulunan bileşik olan Silikon Dioksidi de oluştururlar. Çoğu insan Silikon Dioksidi kum olarak bilse de bu bileşik kuartz ve kaya kristalleri şeklinde de bulunabilir. Silikon aynı zamanda elektronik üretim sektöründe oldukça değerli bir bileşendir. 

Alüminyum (Al) (%8,13)

Üçüncü en yaygın element olan Alüminyum aynı zamanda yer kabuğundaki en yaygın metaldir. Ancak ne var ki Alüminyumu yer kabuğunda saf halde bulmak neredeyse imkansızdır. Alüminyum oksit en yaygın bulunan Alüminyum bileşiğidir. Alüminyum ve Alüminyum alaşımları özellikle mutfak eşyalarında ve havacılıkta oldukça yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. 

Demir (Fe)(%5,0)

Dördüncü en yaygın element olan Demir aynı zamanda doğada serbest halde en yaygın bulunan metaldir. İnsanların binlerce yıldır işleyip kullandığı bu element insanlığın gelişiminde çağ açıp kapatacak kadar önemlidir. Nitekim günlük hayatta birçok noktada karşımıza çıkar. Vücudumuzda da önemli işlevi olan Demir elementi insanlar için olmazsa olmazdır. İnsan vücudundaki en önemli işlevi kan yapımıdır. 

Kalsiyum (Ca)(%3,6)

Beşinci en yaygın element olan Kalsiyum da oldukça reaktif bir elementtir ve doğada saf halde bulmak imkansızdır. Su ve oksijenle herhangi bir tetikleme olmadan tepkimeye girebilir. Üretim sektöründe çok çeşitli yerlerde Kalsiyum ve bileşikleri kullanılır. Günlük hayatta Kalsiyuma en sık rastladığımız ürünler, diş macunu, kireç ve tebeşirdir.  Vücudumuz için oldukça önemli bir elementtir.  İnsan vücudundaki en önemli işlevi kemik oluşumunda kullanılmasıdır. 

Sodyum (Na)(%2,8)

Altıncı en yaygın element yine oldukça reaktif bir element olan Sodyum'dur. Diğer reaktif elementlerde olduğu gibi doğada saf halde bulmak neredeyse imkansızdır. Suya atıldığında o kadar hızlı tepkimeye girer ki bu tepkime sırasında patlamalar görülür. Günlük hayatta en sık rastladığımız ürünler sofra tuzu ve sodadır. Vücudumuz için oldukça önemli bir elementtir.  İnsan vücudundaki en önemli işlevi, kanın yapısına katılması ve sinir sisteminde önemli rol üstlenmesidir. 

Potasyum (K)(%2,59)

En yaygın yedinci element olan Potasyum da oldukça reaktiftir ve doğada saf halde bulunması çok zordur. Günlük hayatta Potasyumla en sık karşılaşacağımız ürünler, sabun, gübre ve deterjanlardır. Vücudumuz için oldukça önemli bir başka elementtir. İnsan vücudundaki en önemli işlevi sinir sisteminde önemli rol üstlenmesi ve hücre yapısında kullanılmasıdır. 

Magnezyum (Mg)(2,09)

En yaygın sekizinci element olan Magnezyum da oldukça reaktiftir ve doğada saf halde bulunması neredeyse imkansızdır. Günümüzde en sık havacılık sektöründe, eczacılıkta ve fotoğrafçılıkta kullanılır.  İnsan vücudundaki en önemli işlevi kemik ve kas yapımında kullanılması ve sinir sisteminde etkin rol oynamasıdır. 

Titanyum (Ti)(%0,44)

En yaygın dokuzuncu element olan Titanyum doğada serbest halde ve alaşım halinde bulunabilir. Çelik kadar güçlü ve dayanıklı fakat çelikten %45 daha hafiftir. Deniz suyuna karşı eşsiz bir dayanıma sahip olduğundan özellikle metal gövdeli gemilerde alaşımları kullanılır. Ayrıca sıcaklık değişimlerine ve yüksek ısıya da oldukça dayanıklıdır. Bu yüzden uzay sanayisinde yaygın bir şekilde ihtiyaç duyulur. 

Hidrojen (H)(%0,14)

En hafif element olan Hidrojen, yer kabuğundaki en yaygın 10. elementtir. Evrenin kütlesinin neredeyse %75'ini oluşturur yani evrende en yaygın bulunan elementtir. Yandığında ortaya sadece su çıktığından en temiz yakıttır ve günümüzde de genelde yakıt teknolojilerinde kullanılır. Organik bileşiklerin temel yapı taşlarından olduğundan vücudumuz için öneminden bahsetmek komik olacaktır. İnsan vücudunda kütle olarak en çok bulunan üçüncü elementtir. 

 

Kaynaklar

http://www.daviddarling.info/encyclopedia/E/elterr.html

https://www.science.co.il/elements/?s=Earth

https://sciencing.com/eight-abundant-elements-earths-crust-8120554.html


👇 DAHA FAZLASI İÇİN BİZİ TAKİP EDİN, KATKI SAĞLAYIN!

etiketler: Yer Kabuğunda En Çok Bulunan Elementler, Yer Kabuğunda En Sık Rastlanan Elementler, Yer kabuğu, Element, Elementlerin sıklığı, Elementlerin yoğunluğu

Umut Utku TAŞDEMİR
Umut Utku TAŞDEMİRYönetici

1986 yılında şans eseri il olmuş bir İç Anadolu şehrinde doğdu. Henüz bir yaşındayken ailesinin işi sebebiyle memleketi olarak hissettiği yere, Antalya'ya taşındı. İlk ve orta öğrenimini Antalya'da tamamlamıştır. Üniversite öğrenimini tamamladığı Ankara'da ikamet etmektedir. 

En ufak bilgi kırıntısına dahi müthiş bir iştahla saldıracak kadar meraklı yapısı sayesinde ilgi alanı geniş olan yazarımız, özellikle müzik, sinema ve biyoloji konuları ile ilgilidir.  

Yorum Yap

E-Posta adresiniz yayınlanmayacaktır.

ya da üye olmadan yorum yap
Gönder

İlginizi çekebilir